به گزارش همشهری آنلاین داشتن سطح بالای تریگلیسیرید در خون میتواند خطر ابتلا به بیماری قلبی را افزایش دهد. اما همان انتخابهای سالمی که سلامت کلی را ارتقا میدهند، میتوانند به کاهش تریگلیسیرید نیز کمک کنند.
تریگلیسیرید چیست؟
تریگلیسیرید نوعی چربی است که در خون شما هم یافت میشود.
هنگام غذا خوردن، بدن شما هر کالری را که نیازی به استفاده فوری از آن ندارد، به تریگلیسیرید تبدیل میکند. تریگلیسیریدها در سلولهای چربی شما ذخیره میشوند. بعداً، هورمونها تریگلیسیریدها را برای انرژی بین وعدههای غذایی آزاد میکنند.
اگر مرتباً کالری بیشتری نسبت به آنچه میسوزانید، به ویژه با خوردن غذاهای پرکربوهیدرات، دریافت میکنید، ممکن است تریگلیسیرید بالایی داشته باشید. این عارضه «هیپرتریگلیسیریدمی» نامیده میشود.
مقدار طبیعی تریگلیسیرید چقدر است؟
یک آزمایش خون ساده میتواند نشان دهد که آیا تریگلیسیرید شما در محدوده طبیعی قرار دارد یا خیر:
طبیعی - کمتر از ۱۵۰ میلیگرم در دسیلیتر (mg/dL) یا کمتر از ۱.۷ میلیمول در لیتر (mmol/L).
مرز بالا - ۱۵۰ تا ۱۹۹ میلیگرم در دسیلیتر (۱.۷ تا ۲.۲ میلیمول در لیتر).
بالا - ۲۰۰ تا ۴۹۹ میلیگرم در دسیلیتر (۲.۳ تا ۵.۶ میلیمول).
بسیار بالا - ۵۰۰ میلیگرم در دسیلیتر یا بالاتر (۵.۷ میلیمول در لیتر یا بالاتر).
پزشک شما معمولاً اندازهگیری تریگلیسیرید را به عنوان بخشی از آزمایش چربی خون که شامل اندازهگیری کلسترول هم هست، تجویز میکند. برای آزمایش تریگلیسیرید باید ناشتا باشید.
تفاوت بین تریگلیسیرید و کلسترول چیست؟
تریگلیسیرید و کلسترول دو نوع متفاوت چربی هستند که در خون شما گردش میکنند:
تریگلیسیریدها کالریهای استفاده نشده را ذخیره میکنند و انرژی بدن شما را تأمین میکنند. کلسترول برای ساخت سلولها و هورمونهای خاصی استفاده میشود.
چرا تریگلیسیرید بالا اهمیت دارد؟
تریگلیسیرید بالا ممکن است در سخت شدن شریانها یا ضخیم شدن دیوارههای شریانها، که تصلب شرایین نامیده میشود، نقش داشته باشد. این وضعیت خطر سکته مغزی، حمله قلبی و بیماری قلبی را افزایش میدهد. تریگلیسیرید بسیار بالا همچنین میتواند باعث التهاب حاد لوزالمعده، به نام پانکراتیت، شود.
تریگلیسیرید بالا اغلب نشانهی بیماریهای دیگری است که خطر بیماری قلبی و سکته مغزی را افزایش میدهند، از جمله چاقی و سندرم متابولیک. سندرم متابولیک مجموعهای از بیماریها است که شامل چربی بیش از حد در اطراف کمر، فشار خون بالا، تریگلیسیرید بالا، قند خون بالا و سطح پایین کلسترول خوب میشود. سندرم متابولیک خطر بیماری قلبی و سکته مغزی را افزایش میدهد.
تریگلیسیرید بالا همچنین میتواند نشانهی موارد زیر باشد:
- دیابت نوع ۲ یا پیشدیابت.
- سطح پایین هورمونهای تیروئید، به نام کمکاری تیروئید.
- برخی بیماریهای ژنتیکی نادر که بر نحوهی تبدیل چربی به انرژی در بدن شما تأثیر میگذارند.
-گاهی اوقات تریگلیسیرید بالا عارضهی جانبی مصرف داروهای خاصی مانند:
- دیورتیکها (داروهای ادرارآور یا مدر).
- استروژن و پروژستین.
- رتینوئیدها.
- استروئیدها.
- مسدودکنندههای بتا.
برخی از داروهای سرکوبکننده سیستم ایمنی.
- برخی از داروهای ضد اچآیوی
بهترین راه برای کاهش تریگلیسیرید چیست؟
انتخاب سبک زندگی سالم کلیدی است:
- به طور منظم ورزش کنید: حداقل ۳۰ دقیقه فعالیت بدنی را در بیشتر یا تمام روزهای هفته هدف قرار دهید. ورزش منظم میتواند تریگلیسیرید را کاهش داده و لیپوپروتئین با چگالی بالا (HDL) را که کلسترول «خوب» نیز نامیده میشود، افزایش دهد. سعی کنید فعالیت بدنی بیشتری را در کارهای روزانه خود بگنجانید - به عنوان مثال، در محل کار از پلهها بالا بروید یا در زمان استراحت پیادهروی کنید.
- از قند و کربوهیدراتهای تصفیه شده و ساده پرهیز کنید: کربوهیدراتهای ساده، مانند شکر و غذاهای تهیه شده با آرد سفید یا فروکتوز، میتوانند تریگلیسیرید را افزایش دهند.
- وزن کم کنید: اگر هیپرتریگلیسیریدمی خفیف تا متوسط دارید، روی کاهش کالری تمرکز کنید. کالریهای اضافی به تریگلیسیرید تبدیل شده و به عنوان چربی ذخیره میشوند. کاهش کالری میتواند تریگلیسیرید را کاهش دهد.
چربیهای سالمتر را انتخاب کنید. چربی اشباعشده موجود در گوشتها را با چربیهای سالمتر موجود در گیاهان، مانند آووکادو، آجیل و روغن زیتون و کانولا، جایگزین کنید. به جای گوشت قرمز، ماهیهای سرشار از اسیدهای چرب امگا ۳ - مانند ماهی خالمخالی یا ماهی سالمون - را امتحان کنید. از چربیهای ترانس یا غذاهایی با روغنها یا چربیهای هیدروژنه خودداری کنید.
دارودرمانی برای کاهش تریگلیسیرید خون
اگر تغییرات سبک زندگی سالم برای کنترل تریگلیسیرید بالا کافی نباشد، پزشکتان ممکن است موارد زیر را توصیه کند:
- فیبراتها: داروهای فیبرات، مانند فنوفیبرات (آنتارا، لیپوفن) و جمفیبروزیل (لوپید)، میتوانند سطح تریگلیسیرید شما را کاهش دهند. اگر بیماری شدید کلیوی یا کبدی دارید، فیبرات برای شما تجویز نمیشود.. نقش اصلی این داروها کاهش کلسترول لیپوپروتئین با چگالی کم (LDL) یا کلسترول «بد»- است، اما ممکن است تریگلیسیرید را نیز کاهش دهند.
- روغن ماهی: مکملهای روغن ماهی که به عنوان اسیدهای چرب امگا ۳ نیز شناخته میشود، میتوانند به کاهش تریگلیسیرید خون شما کمک کند. مصرف مقدار زیاد مکمل روغن ماهی میتواند در لخته شدن خون اختلال ایجاد کند، بنابراین قبل از مصرف هرگونه مکمل با پزشک خود مشورت کنید.
نیاسین: نیاسین که گاهی اوقات اسید نیکوتینیک نامیده میشود، میتواند تریگلیسیرید و کلسترول LDL شما را کاهش دهد. قبل از مصرف نیاسینی با پزشک خود مشورت کنید زیرا میتواند با سایر داروها تداخل داشته باشد و عوارض جانبی جدی ایجاد کند.
- استاتینها: این داروهای کاهشدهنده کلسترول ممکن است در صورت داشتن همزمان کلسترول بالا یا سابقه انسداد شریانها یا دیابت توصیه شوند. نمونههایی از استاتینها شامل آتورواستاتین (لیپیتور) و روزوواستاتین (کرستور) هستند.
اگر تری گلیسیرید بسیار بالا بماند چه؟
برای اکثر افراد، تغییرات سلامتی و دارو میتواند سطح تری گلیسیرید را کاهش دهد. اما تعداد کمی از افراد سطح تری گلیسیرید بسیار بالایی دارند که در برابر درمان مقاومت میکند. این ممکن است ناشی از یک بیماری ژنتیکی باشد. این افراد ممکن است در معرض خطر بیشتری برای عوارض جدی مانند پانکراتیت یا التهاب حاد لوزالمعده باشند و ممکن است به درمانهای استاندارد به خوبی پاسخ ندهند.
اگر سطح تری گلیسیرید شما حتی پس از درمان بسیار بالا بماند، یا اگر سابقه خانوادگی تری گلیسیرید بالا یا بیماری قلبی زودرس دارید، پزشکتان ممکن است شما را به یک کلینیک تخصصی چربی خون ارجاع دهد. این کلینیکها بر تشخیص و مدیریت بیماریهای نادر یا پیچیده چربی خون تمرکز دارند.
نظر شما